Biraz Yorgunluk, Biraz Mücadele, Çokça Işıltı

Mimar ve anne Ebru Yoldaş Salar, kariyerinin dördüncü yılında anne olduğu günleri anlatıyor: bir buçuk yıl süt sağmak, uykusuz sabahlar, iki yere birden yetişme telaşı ve “işleyen demir ışıldar” sözünün kadınlara ne kadar yakıştığı.

Yazan: Ebru Yoldaş Salar · · 4 dk okuma

Sabah güneşinin vurduğu yuvarlak ahşap bir mutfak masası: krem rengi bez bir çanta, sandalığın üstünde örgü bir hırka, yarısı içilmiş ince belli bir çay bardağı, gri yeşil bir beslenme kutusu ve kasnakta nakışlı bir bez; arkada pencere kenarında saksı, tezgâhta lale

Kadınları farklı kılan, belki de hayatın her döneminde yeniden şekillenmek zorunda kalmaları. Erkekler için evlilik, babalık ya da bekârlık arasında hayatın akışı çoğu zaman çok büyük değişiklikler göstermeyebiliyor. Elbette onların da sorumlulukları, zorlukları var. Ama kadınların hayatında bazı dönüm noktaları var ki yalnızca hayatlarını değil, kendilerini de baştan aşağı değiştiriyor.

Ben de bu eşiklerden ilkini evlendiğimde geçtim. Sonra anne oldum. Üstelik tam da kariyerimin dördüncü yılındaydım. Mesleğimde kendime bir yer edinmeye başlamış, emek verdiğim yılların karşılığını almaya hazırlanıyordum. Bir tarafta yıllardır kurmaya çalıştığım kariyerim, diğer tarafta henüz küçücük olan bebeğim...

İnsan kendine sürekli aynı soruyu soruyor: İşimi bıraksam, yıllar sonra geri dönmek istediğimde yerinde bulamayacağım bir boşluk oluşacak. Bırakmasam, çocuğumu en çok bana ihtiyaç duyduğu zamanlarda geride bırakmış olacağım. Evde kalmak da bir seçenekti elbette. Ama ben çalışmayı seçtim.

Kolay mıydı? Hiç değildi.

Yaklaşık bir buçuk yıl boyunca süt sağdım. Dışarıdan bakıldığında belki yalnızca bir süt sağma meselesi gibi görünüyor ama aslında başlı başına bir organizasyondu. Ne zaman sağılacak, nasıl saklanacak, nasıl taşınacak, ne kadar süt yetecek? İşe gitmeden önce, iş arasında, eve döndüğümde... Bir de bütün bunların üzerine yetişmesi gereken işler, toplantılar, sorumluluklar vardı.

Uykusuz gecelerin ardından bazen yalnızca bir saat uyuyarak işe gittiğimi hatırlıyorum. Sabah kalkıp hazırlanmak, işe yetişmek, gün boyunca profesyonel hayatın gerekliliklerini yerine getirmek ve akşam eve döndüğünde yeniden anne olmak... Üstelik bütün bunları yaparken kendini de ihmal etmemeye çalışmak.

Sonra ek gıda dönemi başladı. Bu kez başka bir planlama, başka bir telaş... Ne yiyecek ne kadar yiyecek, nasıl hazırlanacak? Derken büyüme atakları, hastalıklar, uykusuzluklar, gelişim dönemleri derken yıllar geçti. Her dönemin kendine özgü bir zorluğu vardı. Birini atlattım derken diğeri başladı.

Bugün dönüp baktığımda o günlerin geride kalmış olmasına seviniyorum. Ama annelikte zorluklar hiçbir zaman tamamen bitmiyor. Şimdi de ilkokul telaşı var. Beslenme çantası, okul hazırlıkları, ödevler, yetişilmesi gereken saatler... Liste hiç bitmiyor. Sadece sorumlulukların şekli değişiyor.

Bazen kendime şunu soruyorum: Bütün bunları nasıl yaptım? Nasıl hem işimi yürüttüm hem anneliği öğrendim hem de hayatın diğer sorumluluklarını taşımaya devam ettim?

Sanırım insan, ihtiyaç duyduğunda içinde hiç bilmediği bir güç bulabiliyor.

Ahşap mutfak tezgâhında yan yana duran, pudra, krem ve adaçayı yeşili kapaklı üç cam biberon; yanında çiçek işlemeli keten bir termos çanta, katlanmış müslin bezler, açık boş bir defter ve bir kurşun kalem
Ne zaman sağılacak, nasıl saklanacak, nasıl taşınacak?
Akşam üstü pencere önündeki küçük bir çalışma masası: sandalyeye asılmış adaçayı yeşili okul çantası, açık çizgili bir defter, üç renkli kalem, beslenme kutusu ve rakamsız sade bir masa saati; pencerenin ardında akşam ışığında deniz ve şehir
Şimdi de ilkokul telaşı var.
Cilalı pirinç bir tepside, lamba ışığında parlayan bir çay bardağı, pirinç şamdanda yanmamış krem bir mum ve kuru bir ortancanın durduğu küçük bir vazo; yanda katlanmış örgü bir battaniye
İşleyen demir ışıldar.

Çalışan anne olmak, sürekli iki yere birden yetişmeye çalışmak demek. İş yerindeyken aklının evde, evdeyken yarın yetiştirmen gereken işlerde olması demek. Bazen kendini yetersiz hissetmek, bazen bir şeyleri eksik yaptığını düşünmek, bazen de yalnızca beş dakika sessizce oturabilmeyi istemek demek.

Ama şunu da öğrendim: Her şeyi kusursuz yapmak zorunda değiliz. İyi bir anne olmak için kariyerimizden vazgeçmek, iyi bir çalışan olmak için anneliğimizden eksilmek zorunda değiliz. Bazen yorulabiliriz, bazen yetişemeyebiliriz, bazen de sadece kendimize vakit ayırmak isteyebiliriz. Bunların hiçbiri bizi daha az anne, daha az başarılı ya da daha az güçlü yapmaz.

Bugün geçmişe baktığımda kendime biraz daha şefkatle yaklaşıyorum. O süt sağma telaşlarını, uykusuz sabahları, işe giderken içimde kalanları, akşam eve koşarak gelişlerimi hatırlıyorum. Hepsinin içinde büyük bir emek, sabır ve sevgi varmış.

Ve biliyorum ki yalnız değilim. Benim gibi sabah erkenden evden çıkan, çocuğunun beslenmesini hazırlarken kendi kahvaltısını unutan, toplantı arasında okuldan gelen telefonu cevaplayan, akşam eve döndüğünde ikinci mesaisine başlayan binlerce kadın var.

Belki de birbirimize en çok bunu hatırlatmalıyız: Yapıyoruz, öğreniyoruz, düşüyoruz, kalkıyoruz ve devam ediyoruz.

İşleyen demir ışıldar derler. Bence biz kadınlar da tam olarak böyleyiz. Hayat bizi sürekli çalıştırıyor, değiştiriyor, dönüştürüyor. Yoruluyoruz ama parlamaktan vazgeçmiyoruz.

Işıldıyoruz. Hem de bütün yorgunluğumuza rağmen, ışıldıyoruz.

— Ebru Yoldaş Salar

Bu yazıyı paylaşın

WhatsAppFacebookXPinterest
AnnelikÇalışan anneKendine şefkatMisafir yazar

Okurlardan sorular

Anneler soruyor, biz yanıtlıyoruz — bu yazının altında başkalarının da aklına gelebilecek sorular.

Siz de sorun

Bu yazıyla ilgili aklınıza takılanı yazarına sorun. Gerçek annelere yanıt verebilmek için WhatsApp numaranıza tek kullanımlık bir kod gönderiyoruz; numaranız hiçbir yerde görünmez.

Adınız sorunun yanında görünür; telefon numaranız yalnızca bu doğrulama için kullanılır ve şifreli saklanır. Aydınlatma metni.